Littekenbehandeling; wat zegt de wetenschap?

Een littekenbehandeling is er in vele soorten en maten. Sommige zijn wetenschappelijk onderzocht en andere zijn dat niet. In dit artikel lees je wat de wetenschap zegt over het effectief verwijderen van littekens. Als leidraad baseren we ons op twee wetenschappelijke artikelen.

Wetenschappelijke onderbouwing

Van de vele littekenbehandelingen die je op internet tegenkomt bekijken we hieronder enkel de behandelingen waarvoor medisch of wetenschappelijk bewijs is. Dat zijn:

  • Siliconen littekenbehandeling
  • Operatief verwijderen van een litteken
  • Injecties met corticosteroïden
  • Cryotherapie (bevriezen van het litteken)
  • Druktherapie
  • Lasertherapie
  • Radiotherapie
  • Hydrateren van het litteken

Siliconen littekenbehandeling

Een siliconen littekenbehandeling is een medisch siliconenproduct dat je gedurende een langere periode over je litteken heendraagt. Een siliconen littekenproduct zorgt ervoor dat overmatig vochtverlies uit je litteken wordt tegengegaan. Dit zorgt voor een vermindering van littekengroei. Ook worden klachten zoals roodheid en jeuk tegengegaan.

Een siliconen littekenbehandeling is een effectieve en veilige manier om littekens te behandelen en te voorkomen. Siliconen littekenproducten worden wereldwijd het meest geadviseerd door littekenexperts. In Nederland worden medische siliconen littekenproducten in sommige gevallen vergoed door de basis-zorgverzekering.

Er bestaan twee soorten siliconen littekenproducten, namelijk een siliconen littekenverband en een siliconen littekengel. Voorbeelden van siliconen producten voor littekens BAPSCARCARE en SCARBAN.

Operatief verwijderen van een litteken

Een vervelend litteken (hypertrofisch of keloïd) kan door een arts worden weggesneden. Bij deze littekenbehandeling wordt de wond opnieuw gehecht. Het is dus niet zo dat het litteken volledig verdwijnt, deze wordt meestal verkleind of verplaatst (bijvoorbeeld naar een huidplooi). Zo wordt de zichtbaarheid van het litteken verminderd. Er is een kans dat het litteken weer terugkomt is nadat het is weggesneden, bijvoorbeeld als je aanleg hebt voor afwijkende littekenvorming.

Wanneer een littekenoperatie wordt uitgevoerd wordt daarna vaak het gebruik van siliconen littekenproduct en hydraterende crème geadviseerd, om het nieuwe litteken zo goed mogelijk te verzorgen.

Injecties met corticosteroïden

Door corticosteroïden te injecteren in het litteken kan de vorming van het littekenweefsel worden stilgelegd. De groei van het littekenweefsel wordt zo vertraagd. De injecties zullen om de vier tot zes weken moeten worden herhaald. Dit voor een zo goed mogelijk effect. Deze littekenbehandeling wordt vaak gecombineerd met een siliconen littekenbehandeling.

Een nadeel van  injecties met corticosteroïden is dat het pigment in de huid verloren kan gaan. Hierdoor kunnen lichtere plekken ontstaan. Een ander nadeel is dat de huid dunner kan worden. Een dunnere huid is meer kwetsbaar. Daarnaast kunnen de injecties als zeer pijnlijk worden ervaren.

Cryotherapie (bevriezen van het littekenweefsel)

Door een holle naald wordt er vloeibaar stikstof in het littekenweefsel gespoten. Deze littekenbehandeling wordt gebruikt bij keloïde littekens. Het litteken wordt vaak minder rood en de jeuk neemt af. Door de bevriezing worden de overactieve littekencellen gedood.

Bij 51 tot 74 % van de keloïde littekens heeft deze littekenbehandeling een goed resultaat. Het resultaat van deze littekenbehandeling is dat het litteken kan afvlakken. Deze littekenbehandeling is vooral bij kleine acne littekens succesvol.

Druktherapie

Bij druktherapie wordt er druk op de littekencellen uitgeoefend. Deze druk wordt gegeven door speciale op maat gemaakt drukkleding. Druktherapie is een standaard littekenbehandeling bij alle brandwondencentra in Nederland en België. De resultaten zijn erg goed. Deze therapie wordt vooral ingezet bij grotere littekens na bijvoorbeeld brandwonden. Ook bij deze littekenbehandeling wordt vaak de combinatie gemaakt met siliconen littekenproducten.

Lasertherapie

Bij deze littekenbehandeling wordt het litteken met een laser behandeld. Er bestaan diverse soorten lasers voor diverse soorten littekens. De resultaten lijken goed te zijn, echter is er (nog) geen doorslaand wetenschappelijk bewijs binnen een grote groep patiënten.

Radiotherapie

Littekenbehandeling door radiotherapie is een behandelingsmethode die kan worden toegepast bij hardnekkige littekens zoals keloïde littekens. Bij deze littekenbehandeling wordt eerst het littekenweefsel weggesneden. Hierna wordt er een slangetje in de wond gehecht. Vervolgens gaat er bestralingsvloeistof door het slangetje. Alleen het weefsel dat bestraalt wordt komt zo in contact met de vloeistof.

De kans op terugkeer van het litteken is tussen de 50% en 100%. Op dit moment is niet duidelijk wat de gevolgen op lange termijn zijn van deze littekenbehandeling. Dit gecombineerd met 50% tot 100% kans op terugkeer wordt deze littekenbehandeling zeer terughoudend uitgevoerd.

Hydrateren van het litteken

Een laatste littekenbehandeling die we bespreken is hydrateren van het litteken. In 2013 is er een wetenschappelijk artikel verschenen met hierin nieuwe inzichten in littekenbehandeling2. In dit artikel is wetenschappelijk aangetoond dat ALHYDRAN een beter afdekkend en hydraterend vermogen heeft dan medische siliconengels.

ALHYDRAN heeft twee eigenschappen; namelijk het aantrekken van vocht uit de diepere huidlagen en het tegengaan van overvloedige verdamping van vocht door de littekenhuid. De optimale combinatie van eigenschappen maakt van ALHYDRAN een zeer goede littekencrème. Dit is aangetoond in verschillende wetenschappelijke en klinische studies.

Juist de combinatie van eigenschappen is belangrijk voor een goede littekenbehandeling. Hierdoor zijn cosmetische producten of vochtinbrengende crèmes minder geschikt voor het behandelen van je litteken.

En wat moet ik nu kiezen voor mijn littekenbehandeling

Er zijn vele manieren van littekenbehandelingen waarvan de bovenste behandelingen medisch zijn onderzocht. Producten met een medische onderbouwing moeten altijd je voorkeur hebben! Als je een litteken wilt behandelen adviseren wij je om altijd te starten met een goede hydraterende crème. Kies een product met een goede onderbouwing, die je kunt controleren.

Indien de hydraterende crème niet voldoende blijkt kun je starten met een medische siliconen littekenbehandeling. Indien dit ook niet het gewenste effect heeft kun je contact opnemen met je huis(arts) of plastisch chirurg om de overige genoemde en meer ingrijpendere littekenbehandelingen te bespreken.

Bronnen:

  1. International Clinical Recommenations on Scar Management
  2. Scar management by means of occlusion and hydration: a comparative study of silicones versus a hydrating gel-cream

ALHYDRAN zelf proberen? Bestel hier een gratis proefmonster.

Probeer ALHYDRAN nu